اختلاف ميان امّت است ، وتخصيص أبو بكر وأمثال أو به ذكر به اعتبار اين باشد كه در ظاهر از روى نفاق بيعت كردند وپيش از ديگران شكستند وباعث شكستن ديگران نيز شدند ؛ پس مراد به حمل ، قبول كردن ولايت است . ومؤيد آنكه مراد از امانت ، تكاليف است ؛ ومراد به حمل ، قبول كردن ، آن است كه ابن شهرآشوب وديگران روايت نموده‌اند كه : چون وقت نماز داخل مىشد حضرت أمير المؤمنين عليه السّلام اندام مباركش مىلرزيد واز رنگ به رنگ مىگرديد ، چون مىپرسيدند كه : چه مىشود شما را ؟ مىفرمود كه : رسيد هنگام اداى أمانتي كه بر آسمانها وزمين عرض كردند وآنها ابا نمودند وترسيدند وانسان متحمل آن شد ونمىدانم كه اين بار امانت كه متحمل شده‌ام نيك ادا خواهم كرد يا نه « 1 » . دوم آنكه : الف ولام « الانسان » از براي عهد باشد ، ومراد أبو بكر باشد ؛ وولايت به كسر باشد به معنى خلافت وامارت ؛ ومراد به عرض ، آن باشد كه به ايشان القا كردند كه : آيا قبول مىكنيد كه دعوى امامت به ناحق بكنيد وعقوبتهاى الهى را متحمل شويد ؟ ايشان ترسيدند از عقاب وابا كردند ، وآن ظالم جاهل با علم به عقوبت متحمل آن وزر شد . سوم آنكه : بنا بر هر يك از اين دو وجه مراد به حمل ، خيانت باشد ، نه قبول نمودن چنانچه سابقا مذكور شد ؛ وبه وجه دوم انسب است .

--> ( 1 ) . مناقب ابن شهرآشوب 2 / 142 ؛ تفسير روح المعاني 11 / 271 .